Fietsen met cognitieve taak

Welkom bij de beweegmodule ‘Fietsen met cognitieve taak’, onderdeel van de Beweeggids voor ouderen met dementie. In deze module bespreken we het belang van een combinatie van bewegen (fietsen) en tegelijk een taak die denkvermogen vraagt, ofwel: cognitieve taak. Professor dr. Erik Scherder vertelt waarom deze combinatie zo belangrijk is voor ouderen met dementie.

Het onderzoek

Esther Karssemeijer van Radboud University Medical Center onderzocht of een combinatie van taken waar je bij moet nadenken (cognitieve taken) en fysieke taken beter is dan alleen fysieke taken. De deelnemers hadden een milde tot matig ernstige vorm van dementie, en woonden nog thuis. Als methode om bewegen en cognitieve training te combineren is werd gebruikgemaakt van de beweeggame ‘Interactief Fietsen’. Deelnemers fietsten 3 maal per week, 12 weken lang op een hometrainer en volgden een route op een tv-scherm, dat gekoppeld was aan de hometrainer.

De belangrijkste resultaten zijn:

  • Bewegen maakt echt een verschil bij psychomotorische snelheid.
  • Cognitieve taken bovenop het bewegen hebben geen toegevoegde waarde.
  • Deelnemers aan het onderzoek, en hun mantelzorgers waren heel erg tevreden over het bewegen.

Psychomotorische snelheid zegt iets over de snelheid waarmee je hersenen signalen omzetten in een bewuste beweging. De snelheid is een belangrijke voorspeller voor het kunnen uitoefenen van activiteiten van het dagelijks leven, zoals zichzelf wassen en aankleden en het huishouden doen. Met andere woorden: het lijkt erop dat mensen met dementie die meer bewegen, langer hun zelfredzaamheid behouden, doordat ze basisactiviteiten langer zelfstandig kunnen uitoefenen.

Het effect van bewegen op de psychomotorische snelheid is qua grootte vergelijkbaar met dat van gebruik van bepaalde medicatie die ingezet wordt bij Alzheimer-dementie: de zogenaamde cholinesteraseremmers. Medicatie heeft altijd het risico van meer of minder ernstige bijwerkingen, terwijl bewegen in de bestudeerde vorm dat niet heeft.

Je kunt meer lezen over dit onderzoek in het artikel Bewegen voor betere cognitie voor mensen met dementie.